Website Oud Zoeterwoude Suetan kwartaalbladen - Stichting Oud Zoeterwoude Zoekresultaat

Zoekresultaat:    Juffermans, P.J.A.   (in veld: Auteur(s))     

Aantal gevonden publicaties : 36   (uit: 1551)


Uitgebreid zoeken

Klik op publicatie voor vergroting en meer informatie

1. Artikel: 1974030711  
Titel: Zoeterwoude in de middeleeuwen (1)
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Middeleeuwen
Verschenen in: 1974
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Wie zich in het verre verleden van Zoeterwoude wil verdiepen, ziet zich bij gebrek aan voldoende gegevens voor onoplosbare raadsels geplaatst, zoals het verdwijnen van een kapel of van een kerk, misschien zelfs de verdwijning van een heel dorp met parochiekerk incluis.
Wel staat het vast, dat de jonge graaf Floris V op 1 september 1276 het ambacht Zoeterwoude aan een zekere Dirk van Santhorst in leen gaf.
Voor deel 2 zie ook artikel 1974060811.
 

2. Artikel: 1974060811  
Titel: Zoeterwoude in de middeleeuwen (2)
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Middeleeuwen
Verschenen in: 1974
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Van de hel naar de hemel.
Hoogstwaarschijnlijk hebben de eerste ontginners van het "Zwieterwoud" de gronden niet alleen rijp gemaakt voor het gebruik als weiland, maar ten dele ook voor het verbouwen van koren.
Want in het ontvangboek van pastoor Johan Willem Jansen, dat in 1274 begint, is niet enkel sprake van tienden geheven van kalveren, lammeren en biggen, doch ook van korentienden, die met name in het Westeinde en het Gelderswouderbroek geheven werden.
Voor deel 3 zie ook artikel 1975061215
 

3. Artikel: 1975061215  
Titel: Zoeterwoude in de middeleeuwen (3)
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Middeleeuwen
Verschenen in: 1975
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Met als titel het geografische grapje "Van de Hel naar de Hemel" verscheen in de jaren 1959-1960 in Sursum Corda een reeks artikelen over de Geschiedenis van Zoeterwoude van de hand van de voortreffelijke historicus Deken P.J.A. Juffermans.
In Suetan (maart 1974) verscheen al eens eerder een excerpt van een aantal dier artikelen.
 

4. Artikel: 1981051313  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (1a) - 1 september 1276
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Wie zich in het verre verleden van Zoeterwoude wil verdiepen, ziet zich bij gebrek aan voldoende gegevens voor onoplosbare raadsels geplaatst, zoals het verdwijnen van een kapel of van een kerk, misschien zelfs de verdwijning van een heel dorp met parochiekerk incluis.
Wel staat het vast, dat de jonge graaf Floris V op 1 september 1276 het ambacht Zoeterwoude aan een zekere Dirk van Santhorst in leen gaf.
 

5. Artikel: 1981051314  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (1b) - Het verdwenen dorp
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Al kan het tegenwoordige dorp Zoeterwoude niet zoveel ouder zijn dan 1276, we moeten niet vergeten, dat in de kleistrook langs de Rijn sinds eeuwen mensen woonden en niet langs de Rijn alléén.
In de noordoostelijke hoek van het ambacht Zoeterwoude splitst zich in zuidelijke richting van de Rijn een zijtak af.
Deze Weipoortse vliet, vroeger de Zwiet geheten en had ook oevers met een kleiafzetting was zodoende geschikt voor bewoning.
 

6. Artikel: 1981051415  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (1c) - Landontginning
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Varia
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Wanneer we bij gebrek aan overgeleverde feiten voor de stichting van de kerk met veronderstellingen moeten volstaan, dan geldt dat ook voor de geschiedenis van de landontginning in Zoeterwoude.
Als ontginningsbasis diende meestal een weg, een dijk of een natuurlijk water, zoals de Rijn of de Zwiet.
 

7. Artikel: 1981071213  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (2) - Pieter van Leyden
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Na 1292 moeten we 24 jaar wachten, tot we weer eens iets op kerkelijk gebied van Zoeterwoude horen.
Dinsdag 9 november 1316 maakte onze pastoor - nu niet meer heer Jacobus, maar heer Pieter van Leyden - zijn testament, waarin ook zijn toekomstige opvolgers in het pastoraat bedacht werden.
 

8. Artikel: 1981071313  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (2) - De commanderij van Haarlem
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
De orde van St.Jan of van de Johannieters, ook wel St.Jansheren en later Maltezerridders genoemd, was tijdens de eerste kruistocht door enige vrome ridders te Jeruzalem gesticht om de pelgrims te verplegen en te verzorgen.
Later was daar als doel bovendien de verdediging van het H.Land en de strijd tegen de ongelovigen bijgekomen.
 

9. Artikel: 1981071414  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (2) - Johannieters, ofwel Hereboeren
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Als blijk van dankbaarheid voor het geschonken patronaatsrecht der kerken van Hazerswoude en Zoeterwoude ontving graaf Willem III van de landcommandeur der Johannieters voor zichzelf en zijn opvolgers met hun vrouwen oudste zoon of dochter het recht op gastvrijheid in alle reeds bestaande of nog op te richten commanderijen der Sint-Jansorde in Holland en Zeeland.
 

10. Artikel: 1981071415  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (2) - Een Rijnse gulden per jaar
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Niet alleen de pastoorsprebende, ook de kerk van Zoeterwoude had grond in eigendom.
Want in 1454 werd door de commandeur der St. Jansheren te Haarlem bij akte, voor de schepenen van Leiden verleden, een erfhuur afgekocht, waarmee twintig morgen, binnen de grenzen van het ambacht gelegen en tot de kerkegoederen van Zoeterwoude behorende waren bezwaard.
 

11. Artikel: 1981076262  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (2) - Het Kerkelijk leven
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Tot dusverre heb ik voornamelijk over dingen gesproken, die met godsdienst en kerk niet veel te maken hebben, doch ook het kerkelijk leven van het middeleeuwse Zoeterwoude vraagt onze aandacht, al is daarvan vóór 1473 maar bitter weinig te vertellen.
De oudste pastoor van Zoeterwoude, ons met name bekend, is een zekere heer Jacobus, die met drie buurtpastoors betrokken was in een grensgeschil tussen de kerk van Leiderdorp en de Leidse St. Pieter.
 

12. Artikel: 1981101111  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (3) - Grensgeschillen
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
In de eerste jaren van Simon van Schoten's pastoraat raakte zijn overste, de commandeur der St. Jansorde te Haarlem, als patroon der kerk van Zoeterwoude in een merkwaardig geschil met de commandeur der Duitse orde te Leiden als pastoor van de St. Pieter aldaar.
Deze laatste betwistte namelijk aan de St. Jansheren de kerkelijke rechtmacht over de Hoge Rijndijk en het meest noordelijke deel van de Weipoort tot aan de Burmade.
 

13. Artikel: 1981101112  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (3) - Een jonge pastoor
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Bijna 34 jaar is Simon van Schoten in Zoeterwoude pastoor geweest. Zijn overlijden valt vermoedelijk in september 1473.
Want 4 oktober van dat jaar gaf de officiaal van de aartsdiaken van de Utrechtse dom bevel om diaken Johan Willem Janssen, door de commandeur van Haarlem aan de aartsdiaken als pastoor voorgedragen, in de kerk van Zoeterwoude driemaal af te kondigen.
 

14. Artikel: 1981101212  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (3) - Pastoorsprebenden en liefdadigheid
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Door een andere parochiaan was op een stuk van 14 morgen in het Westwoud tussen de Meerburgerwetering en de Stompwijkse weg een jaarlijkse rente vastgezet, waarvoor de pastoor op Beloken Pasen na de processie en de volgende maandag na de H.Mis voor de zielerust van bepaalde overledenen een Miserere en een De profundis met het gebed "Deus, veniaelargitor" moest bidden.
 

15. Artikel: 1981101313  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (3) - Hoogfeesten
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Tot de hoogfeesten behoorden niet alleen Kerstmis, Pasen, Maria Hemelvaart en Allerheiligen, maar onder andere ook op 24 juni het geboortefeest van St. Jan de Doper, de beschermheilige der Johannieters en op 12 november het feest van St. Lebuïnus, de patroon van de Zoeterwouders zelf.
Behalve zijn feestdag in de winter had St. Lebuïnus ook nog een feest in de zomer, namelijk daags na St. Jan, dus op 25 juni, wanneer het overbrengen van zijn relieken herdacht werd.
 

16. Artikel: 1981121616  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (4) - Godshuis of gasthuis
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Maar we lezen in het ontvangboek van Johan Willem Janssen net slechts van kerkmeesters, doch ook van godshuismeesters, wat op het bestaan van een godshuis wijst.
Dit is ons trouwens ook uit andere bron bekend.
 

17. Artikel: 1981121717  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (4) - Have en goed van pastoor Janssen
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Tenslotte omvat het ontvangboek ook enige bijzonderheden over het boerenbedrijf van Johan Willem Janssen.
Naar zijn woninq liep een laan, ten westen waarvan een stuk land van 11 hont gelegen was, terwijl het terrein, waarop de woning stond, omringd werd door een singel.
 

18. Artikel: 1981125656  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (4) - Papenmeer verpacht
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1981
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Waar we in het gasthuis moeten zoeken, staat niet vast, wel valt uit de belasting-enquête van 1494 op te maken, dat het in de nabijheid van het dorp lag, misschien wel op het vrij grote terrein, dat bij de pastoorswoning behoorde.
Zoals bekend, bestonden de inkomsten van de pastoor of de parochiepaap in de middeleeuwen voor een deel uit de opbrengst van de pastoorsprebende, meestal in het middelnederlands "papelike prove" genoemd.
 

19. Artikel: 1982031919  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (5) - Een 16e eeuwse pastorie
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1982
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Betreden wij het "voorhuis", dan vinden wij de wanden versierd met verschillende "caerten" van Europa, Nederland, Engeland, Brabant, Friesland en ook kaarten van het H. Land en van Malta, die in de woning van een lid eener kommanderij van St.Jan niet behoorden te ontbreken.
 

20. Artikel: 1982032020  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (5) - Commandeurshof
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1982
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Zoals we reeds zeiden 1), droeg de woning van de Zoeterwoudse pastoor de naam van "Commandeurshof".
Die naam heeft zij tijdens het pastoraat van Johan Willem Janssen (1473-1514) gekregen.
Toen namelijk in 1484 de commandeur van St. Jan te Haarlem zijn waardigheid neerlegde, kozen de leden der commanderij de pastoor van Zoeterwoude tot commandeur en deze nam die keuze aan.
 

21. Artikel: 1982061919  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (6) - Noodlijdende Mariakapel
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1982
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Maar ook de commandeur zag geen kans om aan de nodige gelden te komen.
In 1501 was de Mariakapel zo bouwvallig geworden, dat hij de bisschop van Utrecht, Frederik van Baden, verlof vroeg om de kapel, die nog altijd niet geconsacreerd was, af te breken en ergens anders in Zoeterwoude te herbouwen.
Waarschijnlijk zal de plaats der oude kapel, zo ver van het dorp, een druk bezoek wel niet bevorderd hebben.
 

22. Artikel: 1982061920  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (6) - Aflaten en goede werken
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1982
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Het verwondert ons dan ook niet, wanneer wijbisschop Adriaan van Apeltern in zijn aflaatbrief van 1505 verklaart, dat de volle aflaat door Innocentius VIII in 1485 verleend aan allen, die op 27 juli kerken of kapellen van St. Pantaleon zouden bezoeken, ook in de kapel van Zoeterwoude verdiend zou kunnen worden.
 

23. Artikel: 1982082828  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (7) - Utrechtse bisschop buitenspel
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1982
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Door de inlijving der Zoeterwoudse kerk bij de Commanderij van Haarlem verloor de aartsdiaken van de Utrechtse dom ieder recht van inmenging in de benoeming van de pastoor van Zoeterwoude.
Stierf de commandeur en kozen de Haarlemse Sint Jansheren een opvolger, dan was deze nieuwe commandeur daardoor tevens pastoor der Sint Lebuïnuskerk.
 

24. Artikel: 1982122424  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (8) - Ligging van de nieuwe Mariakapel
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1982
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Omtrent de ligging der Mariakapel (genoemd in de voorgaande Suetans no's 44 en 45) weten we met zekerheid slechts dit, dat de oude kapel op een terrein, toebehorende aan de Haarlemse commanderij, en op een dichtbij de parochiekerk gelegen plaats herbouwd mocht worden.
 

25. Artikel: 1983022123  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (9)
Rubriek/subrubriek: Infrastructuur / Wegen (aanleg)
Verschenen in: 1983
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
De redactie heeft de vrijheid genomen uit de serie van Deken Juffermans een deel te lichten, gepubliceerd in "Sursum Corda" van 21 augustus 1960.
We lezen: Van 8 april 1662 dateert een keur van Hoogheemraden van Rijnland op het zeilen in de Zuidbuurtse watering.
Blijkbaar spoelde de Zuidbuurtseweg af door het zeilen er langs.
 

26. Artikel: 1983052323  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (11) - De Geuzen in 1572
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Leiden
Verschenen in: 1983
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Indien de pastoor in de zomer van 1572 echter niet naar Utrecht is uitgeweken, doch in Zoeterwoude gebleven is, dan heeft hij daar met zijn parochianen samen heel wat mee gemaakt.
In het begin van december kon hij vernemen, hoe de vrome priester Cornelius Musius uit Delft, waar Willem van Oranje bij hem logeerde, door de Geuzen weggesleept en in het naburige Leiden op beestachtige wijze vermoord was.
 

27. Artikel: 1983081515  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (12) - Zoeterwoude brandt
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Leiden
Verschenen in: 1983
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
In het bloedige gevecht om het bezit van het dorp Zoeterwoude staken de Geuzen verscheidene huizen en ook de kerk in de brand (2 oktober 1574).
De Spanjaarden vluchtten met achterlating van hun kanonnen in allerijl over de Hofweg naar de kant van Voorschoten, achternagezet door hun razende vijanden, die er velen op de vlucht doodden.
 

28. Artikel: 1984031919  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (13) - Geldigheid aangevochten
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Leiden
Verschenen in: 1984
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Hier vervolgt deken Juffermans zijn artikel betreffende het vermoeden dat pastoor van Oossanen zijn gehele vermogen aan de Haarlemse commanderij van St. Jan heeft vermaakt.
 

29. Artikel: 1984061919  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (14) - Adriaan van Swieten
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1984
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Was deze achteruitgang louter een gevolg van de armoede der door een verouderd belastingstelsel uitgezogen parochianen of was onder invloed der nieuwe denkbeelden hun offerzin belangrijk verminderd?
Het is mogelijk, dat die denkbeelden hier verspreid zijn door de invloedrijke grootgrondbezitter Adriaan van Zwieten, commissaris van Oranje in de Rijnstreek die, door Alva vogelvrij verklaard, in 1570 watergeus werd.
 

30. Artikel: 1984092728  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (15) - Livinus Cabeljau
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1984
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
De eerste predikant, ons met name bekend, was de Gentenaar Livinus Cabeljau, die in 1586 nog Kudelstaart bediende, maar niet lang daarna zijn gemeente verliet en zonder een attestatie van zijn kerk en classis naar Zoeterwoude kwam.
Op voorwaarde dat hij dit stuk alsnog zou inleveren, kreeg hij een voorlopige aanstelling tot predikant aldaar.
Doch hij voldeed aan die voorwaarde niet en werd daarenboven nog van ketterij verdacht.
 

31. Artikel: 1985021919  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (16) - Geconfisqueerde Geestelijke Goederen
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1985
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
In Sursum Corda van 8 mei 1960 vervolgt Deken P.J.A. Juffermans zijn artikelenreeks over de protestantisering van Zoeterwoude.
In Suetan nummer 53 werd reeds geschreven over het Geestelijk Kantoor van Delft, in 1578 door de Staten van Holland ingesteld om de geconfisqueerde geestelijke goederen te beheren en daaruit de traktementen van de hervormde predikanten te betalen.
 

32. Artikel: 1985051719  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (17) - Zoeterwoude als missiegebied
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1985
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Gezien de weinige ijver, die Zoeterwoude voor de Hervorming aan de dag legde, is het van katholiek standpunt wel dubbel jammer dat de apostolische vicaris Sasbout Vosmeer er geen missionaris heen kon zenden, maar dat was bij het schreeuwende tekort aan priesters volstrekt onmogelijk.
Zelfs een stad als Leiden kreeg eerst in 1606 een vaste statie van wereldgeestelijken, in 1609 door staties van Jezuiten en Franciscanen gevolgd.
 

33. Artikel: 1985111011  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (18) - De sociaal-economische toestand van 1514 - 1799
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1985
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
In Sursum Corda van 5 en 12 juni 1960 vervolgt Deken P.J.A. Juffermans zijn artikelen reeks.
Het gedeelte over de protestantisering is nu afgesloten.
Alvorens ons aan een beschrijving van het kerkelijk leven der in 1658 gestichte statie te wagen, willen we eerst beproeven om een onderzoek in te stellen naar de sociaal-economische toestand van het ambacht Zoeterwoude sedert 1514.
 

34. Artikel: 1987051820  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (19) - Het turfsteken in en rond Zoeterwoude
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1987
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Deken Juffermans vervolgde in de zomer van 1960 zijn artikelenreeks over de sociaal-economische toestand in de periode 1514-1799.
In een vorige aflevering van "Suetan" no. 58, november 1985 werden de spanningen met de stad Leiden in de 16e, begin 17e eeuw uiteengezet.
Het oprichten van brouwerijen, weverijen, loogerijen en grote timmerbedrijven op het platteland was door de zogenaamde Order op de buitennering verboden.
In het nu volgende artikel gaat Deken Juffermans uitvoerig het turfsteken in en rond Zoeterwoude en de droogmakerijen behandelen.
 

35. Artikel: 1987081920  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (20) - De sociaaleconomische toestand van Zoeterwoude rond 1680
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Economische ontwikkeling
Verschenen in: 1987
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Alleen gedurende de periode 1667-1680 wordt er een tipje opgelicht van de sluier, die de sociaaleconomische toestand van Zoeterwoude voor ons verborgen houdt.
Uit die jaren zijn er namelijk een viertal lijsten van belastingplichtigen bewaard gebleven, waarop de namen der gezinshoofden met hun beroep en maatschappelijke welzijn staan aangetekend.
 

36. Artikel: 1988051316  
Titel: Van de Hel naar de Hemel (21 - slot)
Rubriek/subrubriek: Geschiedenis / Kerk en religie
Verschenen in: 1988
Auteur(s): Juffermans, P.J.A.
Rekeningen van het armenbestuur 1680 - 1702
Behalve de boeken der belastingambtenaren is er nog een andere bron van inlichtingen omtrent de sociaal economische toestand van Zoeterwoude, namelijk de rekeningen van de Heilige Geest-armmeesters, een uit de middeleeuwen daterend college, dat aan het ambachtsbestuur rekenplichtig was.
 

 

Uitgebreid zoeken

Laatste wijziging binnen getoonde publicaties: 14 juni 2020